Recentelijk heeft een verhelderend artikel de aandacht gevestigd op de zorgen omtrent berichtgeving op sociale media. Hieronder vind je een samenvatting en enkele tips;
Op sociale media wemelt het van adviezen over mondhygiëne en het verkrijgen van een stralend wit gebit. Echter, niet alles wat je ziet is waarheid. Sterker nog, sommige informatie kan gevaarlijk zijn. Denk aan influencers die nepbehandelingen aanprijzen of video's waarin bekende tandartsen uitspraken doen die ze nooit werkelijk hebben gedaan. Dit noemen we deepfakes.
Definitie van deepfakes en waarom ze risicovol zijn
Een deepfake is een vervalste video of audio die gecreëerd is met behulp van technologie. Het lijkt alsof een echt persoon iets zegt of doet, terwijl dat in werkelijkheid niet het geval is. Hierdoor kan onjuiste informatie plotseling geloofwaardig lijken.
Denk bijvoorbeeld aan het zien van een bekende tandarts die een "wondermiddel" aanbeveelt. Echter, in werkelijkheid heeft deze tandarts dat nooit gezegd. Dit kan mensen misleiden en zelfs hun gezondheid in gevaar brengen.
De invloed van influencers
Influencers hebben doorgaans een groot aantal volgers, waardoor mensen vaak op hen vertrouwen. Niet elke influencer beschikt echter over medische kennis. Sommigen promoten producten of behandelingen zonder enig bewijs van effectiviteit.
Dit kan leiden tot:
- verkeerde behandelingen thuis
- uitstel van noodzakelijke zorg
- schade aan tanden of algehele gezondheid
Kan technologie dit probleem oplossen en ons beschermen?
Nieuwe technologieën, zoals kunstmatige intelligentie (AI), kunnen helpen bij het opsporen van nepnieuws. Echter, AI is ook feilbaar. Onderzoek wijst uit dat AI soms onjuiste informatie geeft of verouderde ideeën herhaalt.
Deskundigen stellen daarom dat technologie alleen niet voldoende is.
Wat wel effectief is?
Volgens tandartsen en onderzoekers is een combinatie van verschillende elementen nodig:
- AI: om verdachte informatie snel te identificeren
- Factcheckers: voor het verifiëren van informatie
- Bevoegde instanties: om misleidende content te verwijderen
- Zorgprofessionals: om uitleg te verschaffen en context te bieden
- De gemeenschap: om ervaringen te delen en vragen te stellen
- Vooral belangrijk is de betrokkenheid van echte experts die complexe informatie op een begrijpelijke manier kunnen toelichten.
Waarom dit zo'n uitdaging is?
In de gezondheidszorg is informatie vaak gecompliceerd. Wat voor de ene persoon geschikt is, kan voor een ander schadelijk zijn. AI en sociale media houden hier niet altijd rekening mee.
Een kleine fout kan grote consequenties hebben. Het kan bijvoorbeeld leiden tot:
- het uitstellen van een noodzakelijke behandeling
- het maken van een verkeerde beslissing
- lichamelijke schade
Wat kun je zelf doen ter bescherming?
Je kunt zelf ook maatregelen nemen om misleiding te voorkomen:
1. Controleer de bron: Is de informatie afkomstig van een echte tandarts, ziekenhuis of gerenommeerde organisatie?
2. Wees kritisch ten aanzien van video's: Ziet iets er te perfect of onnatuurlijk uit? Het zou weleens een deepfake kunnen zijn.
3. Blindelings vertrouwen op influencers: Ook al heeft iemand veel volgers, betekent dit niet automatisch dat de informatie accuraat is.
4. Raadpleeg meerdere bronnen: Vergelijk dezelfde informatie op diverse websites.
5. Raadpleeg een professional: Bij twijfel, neem contact op met je eigen tandarts of huisarts.
Influencers en sociale media kunnen ook een positieve rol spelen
Influencers zijn niet inherent slecht, maar kunnen juist een positieve invloed uitoefenen op de (mond)gezondheid. Ze kunnen kinderen, jongeren en volwassenen bewust maken van het belang van goede mondverzorging, gezonde gewoontes stimuleren en betrouwbare informatie delen, eventueel in samenwerking met tandartsen of mondhygiënisten. Op deze manier zetten ze hun invloed en bereik op een positieve manier in.
Ter afsluiting
De bestrijding van mythen en loze beloftes omtrent mondgezondheid is geen eenvoudige taak. Technologie kan helpen, maar menselijke inbreng blijft noodzakelijk. Met name experts die heldere uitleg verschaffen, spelen een cruciale rol.
Blijf dus kritisch, stel vragen en geloof niet alles wat je online tegenkomt. Je gezondheid verdient meer dan onzekerheid.
Foto: Chat GPT ;-)
